Chứng kiến cha mẹ kiệt quệ cả về tài chính lẫn sức khỏe trong những năm cuối đời, ngày càng nhiều người Mỹ lớn tuổi lựa chọn chuẩn bị sẵn mọi thứ cho tương lai của mình, với mong muốn duy nhất: con cái không phải gánh thêm áp lực khi họ già yếu.
Ở tuổi 76, bà Jocelyn Combs (bang California) đã hoàn tất gần như toàn bộ những việc mà nhiều người vẫn né tránh: lập di chúc, phân chia tài sản, ký giấy ủy quyền y tế và liệt kê chi tiết các tài khoản, mật khẩu cá nhân. Trong khuôn viên nhà, bà còn xây thêm một căn hộ nhỏ, dự định làm chỗ ở cho người chăm sóc sau này hoặc cho thuê để có thêm thu nhập.
Động lực để bà Combs làm điều đó đến từ ký ức không mấy dễ chịu khi chăm sóc cha mẹ sống thọ hơn 90 tuổi. “Đó là quãng thời gian khiến tôi suy sụp cả về tinh thần lẫn tiền bạc. Tôi không muốn con gái mình phải trải qua điều tương tự”, bà nói.
Jocelyn Combs tại nhà riêng ở Pleasanton, California, vào ngày 18/12.
Không chỉ riêng Combs, xu hướng “chuẩn bị cho tuổi già” đang lan rộng trong các gia đình Mỹ, đặc biệt ở thế hệ Baby Boomer và Gen X. Theo các chuyên gia tài chính, ngày càng nhiều người chủ động dọn dẹp nhà cửa, sắp xếp giấy tờ và lên kế hoạch chi trả y tế từ rất sớm.
Khảo sát của Liên minh Quốc gia về Chăm sóc người thân và Hiệp hội Người về hưu Mỹ (AARP) cho thấy gần một nửa số người từng chăm sóc cha mẹ đã bắt đầu chuẩn bị cho giai đoạn cuối đời của chính mình. Con số này tăng rõ rệt so với một thập kỷ trước, phản ánh nỗi lo phổ biến: chăm sóc người già có thể khiến cả gia đình rơi vào khủng hoảng tài chính.
Nhiều người thừa nhận họ từng mất thu nhập, cạn kiệt tiền tiết kiệm khi phải lo viện phí, thuốc men và sinh hoạt cho cha mẹ. “Trước đây, người ta chỉ nói đến hậu sự khi có biến cố. Giờ đây, đó là việc cần làm sớm”, ông Gabriel Shahin, Giám đốc một công ty tư vấn tài chính, nhận định.
Áp lực này càng lớn khi dân số Mỹ già hóa nhanh chóng. Dự báo đến năm 2050, người từ 65 tuổi trở lên sẽ chiếm khoảng một phần tư dân số, trong khi lực lượng chăm sóc chuyên nghiệp lại không theo kịp. Chi phí dịch vụ trở thành rào cản lớn: một phòng riêng tại viện dưỡng lão có thể tiêu tốn hơn 10.000 USD mỗi tháng, còn các cơ sở chăm sóc cơ bản cũng ngốn gần 6.000 USD.
Ngoài tiền bạc, gánh nặng tinh thần cũng khiến nhiều người ám ảnh. Việc chăm sóc cha mẹ già thường rơi vào một người con duy nhất, dễ dẫn đến kiệt sức và rạn nứt quan hệ gia đình.
Bà Joan Savitt là một ví dụ. Suốt nhiều tháng, bà phải liên tục di chuyển giữa hai thành phố để thu dọn căn nhà tích trữ đồ đạc suốt hơn nửa thế kỷ của người mẹ 101 tuổi, đồng thời giải quyết hàng loạt thủ tục và chăm sóc y tế. Hệ quả là sức khỏe bà suy giảm, căng thẳng gia đình gia tăng.
Sau trải nghiệm đó, Savitt quyết định sẽ bán bớt tài sản và chuyển đến nơi ở nhỏ gọn hơn khi về già. “Tôi không muốn con cái phải hy sinh cả cuộc sống chỉ vì mình”, bà chia sẻ.
Tương tự, bà Colleen Gleason ở bang Virginia đã nhanh chóng lập di chúc sống, thống nhất hình thức hỏa táng và sắp xếp tài sản ngay sau khi cha mẹ qua đời. Trước đó, bà từng phải lái xe hàng giờ mỗi ngày để chăm sóc cha mẹ ốm yếu. “Tôi luôn tự hỏi mình sẽ ra sao khi già đi. Dù con trai nói sẽ lo cho tôi, tôi vẫn không muốn lặp lại vòng luẩn quẩn ấy”, bà nói.
Jocelyn Combs đứng bên ngoài căn nhà phụ được xây dựng trên mảnh đất của bà.
Theo các chuyên gia luật người cao tuổi, đây là dấu hiệu cho thấy một “sự thức tỉnh” trong tư duy về già hóa. Thay vì trông chờ vào con cái, nhiều người chọn cách chuẩn bị sớm, minh bạch và chủ động.
Với họ, việc lo hậu sự không còn là điều kiêng kỵ, mà là một cách thể hiện trách nhiệm và yêu thương: yêu thương con cái bằng cách không để chúng phải trả giá quá đắt cho tuổi già của cha mẹ.
